Nederland kampt momenteel met hoge temperaturen en langdurige droogte, wat heeft geleid tot een feitelijk watertekort. Vooral in Noord-Holland merken we hiervan de effecten door weinig neerslag en een snelle verdamping van het regenwater. Daarnaast zorgt minder wateraanvoer uit Europese rivieren voor extra uitdagingen.
Verzilting en zoetwatervoorraad onder druk
In de westelijke delen van Noord-Holland stijgt het risico op verzilting. Door de lage waterstand kunnen zoutwaterstromen vanuit de zee landinwaarts dringen, wat schadelijk is voor landbouw en natuur. Waterschap Amstel, Gooi en Vecht reageert hierop door water uit het Markermeer in te laten via de Grote Sluis in Muiden. Dit zoete water stroomt richting IJmuiden om de zoutwaterinstroom via het Noordzeekanaal tegen te gaan. Ook wordt er in polders extra zoet water gepompt om brakke kwel tegen te gaan, waarbij zout grondwater bij droogte omhoog komt.
Droogte en veiligheidsmaatregelen in Noord-Holland
In het noorden van de provincie is het neerslagtekort aanzienlijk, vergelijkbaar met het droge jaar 2018. Hier is de situatie nog beheersbaar door voldoende voorraad in het IJsselmeer en Markermeer. Mocht het tekort echter groter worden, zal er extra inspectie van dijken volgen, vooral bij kwetsbare veendijken. In het zuiden, bij het Hoogheemraadschap Rijnland, gaat sinds juli de Grote Sluis in Spaarndam minder open en sluit de Kolksluis helemaal, als reactie op het lage waterpeil.
- Maatregelen tegen zoutwaterinstroom via Markermeer en sluizen
- Extra controle van dijken bij toenemend neerslagtekort
- Beperkte openingsfrequentie van sluizen om waterstanden te reguleren
- Adviezen voor inwoners om regenwater op te vangen met regentonnen of wadi’s
Naast technische maatregelen vraagt de situatie ook om bewust watergebruik. Regenwater opvangen in regentonnen of een wadi kan helpen om wateroverlast bij plotselinge buien te beperken. Wel moeten inwoners rekening houden met water dat tijdelijk op straat kan blijven staan. Bovendien is door de warmere, stillere wateren de kans op blauwalg groter, een natuurlijk verschijnsel dat vooral bij hitte ontstaat maar na koeler weer weer verdwijnt.
De impact van het watertekort reikt ook tot het binnenvaartverkeer. Door de lage waterstand kunnen vrachtschepen minder lading meenemen, wat extra planning en voorzichtigheid van schippers vraagt. Gelukkig zijn er in het gebied van Waterschap Amstel, Gooi en Vecht nog geen vaarroutes afgesloten, en wordt het waterpeil daar zoveel mogelijk op een stabiel niveau gehouden.
